Pul yığmaq bir çox insan üçün maaşın azlığı ilə əlaqələndirilir. Halbuki maliyyə üzrə aparılan çoxsaylı araşdırmalar göstərir ki, yığıma təsir edən əsas amillərdən biri gəlirin həcmi deyil, gündəlik maliyyə davranışlarıdır. Kiçik görünən vərdişlər zamanla böyük məbləğlərə çevrilə bilir. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, büdcəni düzgün idarə edən insanlar gəlirləri artsa belə xərclərini eyni sürətlə artırmır və bu da onlara maliyyə ehtiyatı yaratmağa imkan verir.
"Yeni Sabah" xəbər verir ki, maliyyə planlaşdırılması üzrə beynəlxalq tövsiyələrə əsasən, pul yığmağı asanlaşdıran bir sıra sadə vərdişlər var. Həmin vərdişlər uzunmüddətli dövrdə həm gözlənilməz xərclərin öhdəsindən gəlməyə, həm də böyük maliyyə məqsədlərinə çatmağa kömək edir.
Maaşı alan kimi əvvəlcə özünüzə pul ayırın pizza
Maliyyə mütəxəssislərinin ən çox tövsiyə etdiyi qaydalardan biri "əvvəlcə özünə ödə" prinsipidir. Bu üsulda maaş kartına vəsait daxil olan kimi müəyyən faiz – məsələn, 10 və ya 15 faiz – ayrıca yığım hesabına köçürülür. Ayın sonunda artıq pul qalsa yığaram prinsipi isə əksər hallarda nəticə vermir, çünki vəsait gündəlik xərclərə sərf olunur.
Bütün xərclərinizi qeydə alın
İnsanların əksəriyyəti pullarının hara xərcləndiyini tam xatırlamır. Hər gün alınan qəhvə, taksi, qəlyanaltı və digər kiçik xərclər ayın sonunda ciddi məbləğ təşkil edə bilər. Xərcləri dəftərdə və ya mobil tətbiqdə qeyd etmək lazımsız ödənişləri aşkar etməyə kömək edir.
Alış-veriş siyahısı olmadan mağazaya getməyin
Araşdırmalar göstərir ki, əvvəlcədən hazırlanan siyahı impulsiv alışların sayını azaldır. Marketlərdə məhsulların düzülüşü alıcıların planlaşdırmadığı malları da səbətə əlavə etməsinə hesablanır. Siyahı isə bu riskin qarşısını qismən alır.
24 saat qaydasından istifadə edin
Bahalı və ya ehtiyac olmadığı halda alınan məhsulların qarşısını almağın ən sadə yollarından biri qərarı təxirə salmaqdır. Əgər məhsul zəruri deyilsə, onu almaq qərarını ən azı 24 saat sonraya saxlayın. Bir çox hallarda həmin məhsula ehtiyac olmadığı aydın olur.
Kiçik qənaəti qiymətləndirin
Bəzi insanlar düşünür ki, gündə 1-2 manat qənaətin heç bir mənası yoxdur. Halbuki gündəlik kiçik məbləğlərin yığılması il ərzində yüzlərlə manata çata bilər. Məhz davamlılıq maliyyə ehtiyatının formalaşmasında əsas rol oynayır.
Borcları planlı şəkildə azaldın
Yüksək faizli kredit və ya kredit kartı borcu olan şəxslərin ilk məqsədi həmin öhdəlikləri azaltmaq olmalıdır. Faiz ödənişlərinə gedən vəsait gələcək yığım imkanlarını məhdudlaşdırır. Borc azaldıqca qənaət etmək də asanlaşır.
Avtomatik yığım funksiyasından istifadə edin
Bir çox bank müştərilərinə avtomatik yığım imkanı təqdim edir. Maaş daxil olduqda və ya kartdan ödəniş edildikdə müəyyən məbləğin ayrıca hesaba köçürülməsi yığımı vərdişə çevirir və insan amilini minimuma endirir.
Endirimə görə deyil, ehtiyaca görə alış-veriş edin
Endirimdə olduğu üçün alınan, lakin istifadə edilməyən məhsullar əslində qənaət deyil, əlavə xərcdir. Maliyyə ekspertləri bildirirlər ki, həqiqi qənaət yalnız ehtiyac duyulan məhsul daha sərfəli qiymətə alındıqda yaranır.
Fövqəladə hallar fondu yaradın
Gözlənilməz xəstəlik, avtomobil təmiri və ya iş yerinin dəyişməsi kimi hallar üçün ayrıca ehtiyat vəsaitin olması kreditə müraciət ehtiyacını azaldır. Beynəlxalq maliyyə qurumları imkan daxilində ən azı 3-6 aylıq əsas yaşayış xərclərini qarşılayacaq ehtiyat fondunun yaradılmasını tövsiyə edir.
Maliyyə məqsədinizi konkret müəyyənləşdirin
"Pul yığmaq istəyirəm" ifadəsi əvəzinə "bir il ərzində 3 min manat toplamaq", "il sonuna qədər ilkin ödəniş üçün vəsait yığmaq" kimi konkret hədəflər müəyyənləşdirmək motivasiyanı artırır. Məqsəd aydın olduqda insan lazımsız xərclərdən imtina etməyə daha meyilli olur.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, maliyyə sabitliyi birdən-birə yaranmır. Davamlı şəkildə tətbiq olunan kiçik vərdişlər zaman keçdikcə böyük nəticələr verir. Gündəlik xərclərə nəzarət etmək, planlı davranmaq və yığıma prioritet vermək həm gözlənilməz maliyyə çətinliklərindən qorunmağa, həm də gələcək məqsədlərə daha inamla çatmağa imkan yaradır.
Əsmətxanım Rzazadə
Telegram kanalımız
